Hộ đã kê khai đủ mười hai tháng, sàn cũng đã trừ thuế từng đơn suốt năm. Cuối năm nghe người ta nhắc "quyết toán thuế", bạn tự hỏi: mình đã khai đều đặn rồi, còn phải quyết toán gì nữa?
Hộ kinh doanh có phải quyết toán thuế cuối năm không? Tuỳ. Thuế GTGT thì không bao giờ có bước quyết toán năm. Thuế TNCN thì có, nhưng chỉ với hộ đang tính thuế theo thu nhập tính thuế, tức doanh thu trừ chi phí nhân thuế suất theo bậc. Hộ tính theo tỷ lệ % trên doanh thu thì cũng không phải quyết toán.
Hộ kinh doanh có phải quyết toán thuế cuối năm không: câu trả lời tách theo từng sắc thuế
Hai sắc thuế hộ đang nộp, giá trị gia tăng và thu nhập cá nhân, đi theo hai cách tính khác hẳn nhau, nên câu trả lời cũng phải tách ra.
Thuế GTGT tính bằng tỷ lệ % nhân thẳng vào doanh thu của từng kỳ, không có khái niệm bậc luỹ tiến hay chi phí được trừ. Kỳ nào khai đúng doanh thu kỳ đó là xong nghĩa vụ của kỳ đó; không có con số nào cần dồn cả năm lại để tính ra một lần nữa. Sắc thuế này không có bước quyết toán năm.
Thuế TNCN thì chia hai nhánh, theo đúng cách hộ đang tính:
· Tính theo tỷ lệ % trên doanh thu (mặc định cho hộ doanh thu 1 đến 3 tỷ chưa chọn gì khác): cùng cơ chế với GTGT, tính thẳng theo kỳ, không quyết toán. Cách này CHỈ có ở dải 1 đến 3 tỷ. · Tính theo thu nhập tính thuế (bắt buộc với hộ doanh thu trên 3 tỷ, không còn được chọn tỷ lệ % nữa; hoặc tự chọn ở dải 1 đến 3 tỷ): phải quyết toán.
Vượt 3 tỷ thì hết quyền chọn: tỷ lệ % chỉ dành cho dải 1 đến 3 tỷ, nên hộ doanh thu 3,5 tỷ hay 5 tỷ luôn rơi vào nhóm phải quyết toán, không có đường nào khác.
Phần khác nhau nằm ở đây: thu nhập tính thuế nhân với thuế suất theo bậc 15%, 17%, 20%, mà bậc đó tính trên tổng doanh thu cả năm, không tính riêng theo tháng hay quý. Số đã khai theo kỳ chỉ là tạm, tới cuối năm phải cộng lại đúng một lần để ra số thật.
Điều 11 khoản 3 Nghị định 68/2026: hộ bán sàn vượt ngưỡng phải tổng hợp doanh thu để quyết toán
Với hộ bán trên Shopee, TikTok Shop, sàn tự khấu trừ và khai thay từng đơn theo khoản 1 Điều 11 Nghị định 68/2026/NĐ-CP, vì sàn có đủ hai chức năng đặt hàng và thanh toán. Việc đó không thay thế được quyết toán năm.
Khoản 3 cùng điều nói riêng cho nhóm bán qua sàn, hoặc vừa bán sàn vừa có địa điểm kinh doanh cố định: doanh thu năm tổng hợp trên 3 tỷ, hoặc trên 1 tỷ mà chọn tính theo thu nhập tính thuế, thì phải tổng hợp doanh thu để quyết toán thuế TNCN năm. Mốc 1 tỷ này là mốc đã được Nghị định 141/2026/NĐ-CP nâng lên từ 500 triệu trong bản gốc Nghị định 68/2026, dẫn thì nên dẫn kèm cả hai.
Số thuế sàn đã khấu trừ trong năm được trừ vào số phải nộp khi quyết toán, không phải một khoản nộp thêm chồng lên. Nhưng đó chỉ là khoản tạm, chưa phải số cuối cùng: sàn trừ theo tỷ lệ % cố định trên từng đơn, không biết và không trừ chi phí của hộ, nên số nó đã trừ gần như luôn lệch với số thật phải nộp sau khi quyết toán, xem chi tiết ngay dưới.
Mẫu dùng để quyết toán là 02/CNKD-TNCN-QTT, ban hành theo Thông tư 89/2026/TT-BTC, đúng cho hộ kinh doanh nộp TNCN trên thu nhập tính thuế. Đừng lấy nhầm mẫu 02/QTT-TNCN cũng ban hành theo Thông tư 89/2026/TT-BTC: mẫu đó của cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công, không phải của hộ kinh doanh, dù hai mã nằm cạnh nhau trong cùng phụ lục và dễ đọc lẫn.
Cách ra số thuế thật phải nộp khi quyết toán
Tổng doanh thu cả năm trừ chi phí được trừ có chứng từ hợp lệ, theo Điều 6 Nghị định 68/2026, ra thu nhập tính thuế. Nhân với thuế suất bậc đúng của doanh thu năm mới ra số thuế TNCN thật phải nộp. So số đó với tổng số sàn đã khấu trừ suốt năm: thiếu thì nộp thêm, thừa thì được bù trừ hoặc hoàn, theo đúng cơ chế đã nói ở bị sàn trừ thuế thừa thì lấy lại thế nào. Cách tính chi phí được trừ và ngưỡng nên đổi cách tính hay không, xem hộ kinh doanh nên tính thuế theo tỷ lệ % hay thu nhập tính thuế.
Cách biết mình có thuộc diện quyết toán không
Hai câu hỏi, trả lời cả hai mới chắc:
- Doanh thu năm của hộ, cộng dồn mọi kênh bán chứ không riêng một sàn, có vượt 3 tỷ không?
- Nếu chưa vượt 3 tỷ nhưng nằm trong khoảng 1 đến 3 tỷ, hộ có đang chọn tính theo thu nhập tính thuế thay vì tỷ lệ % không?
Trả lời có cho một trong hai câu thì thuộc diện quyết toán TNCN năm. Trả lời không cho cả hai, tức doanh thu dưới 3 tỷ và đang ở tỷ lệ %, thì kê khai đúng theo kỳ là xong, không có bước nào cuối năm phải làm thêm cho thuế TNCN. Thuế GTGT thì luôn vậy với mọi hộ, bất kể doanh thu bao nhiêu.
Cộng doanh thu cả năm qua mọi kênh dễ sai nếu đếm riêng từng sàn rồi quên cộng chung, xem bán nhiều sàn doanh thu cộng chung hay tính riêng.
Thuộc diện quyết toán thì việc cần làm ngay từ đầu năm, không phải chờ tới cuối năm: giữ đủ hoá đơn, chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt cho từng khoản chi trên 5 triệu đồng, vì thiếu chứng từ ở thời điểm chi thì cuối năm không dựng lại được. Tờ khai quyết toán nộp sau khi kết thúc năm dương lịch, gộp doanh thu và số thuế đã tạm khai hoặc bị sàn khấu trừ suốt năm vào một hồ sơ, nộp qua cùng kênh điện tử đang dùng để khai thuế theo kỳ. Ngày cụ thể của năm sau thì hỏi trực tiếp cơ quan thuế quản lý hộ trước khi năm tính thuế kết thúc, đừng đợi tới lúc cần nộp mới hỏi.