Cơ quan thuế đặt dữ liệu sàn cạnh tờ khai của bạn, và hai con số không khớp.
Kê khai thiếu doanh thu sàn bị phạt bao nhiêu thì tuỳ vào việc bạn rơi vào điều nào, và ba điều khả dĩ cách nhau rất xa: một bên là 20% số thuế khai thiếu, bên kia là 1 đến 3 lần số thuế trốn. Trên cùng một số tiền, khoảng cách giữa hai đầu là mười lăm lần.
Thứ quyết định bạn rơi vào đâu không phải số tiền khai thiếu, cũng không phải bạn cố ý hay vô ý. Nó nằm trong cuốn sổ kế toán của bạn. Và còn một cửa nữa, rộng hơn cả hai: tự giác đủ sớm thì không bị phạt đồng nào.
Kê khai thiếu doanh thu sàn bị phạt bao nhiêu: ba điều, ba thang khác hẳn nhau
Nghị định 125/2020/NĐ-CP là nơi chứa cả ba. Nó đã qua ba lần sửa, gần nhất là Nghị định 291/2026/NĐ-CP, nên bản cần đọc là văn bản hợp nhất 27/2026/VBHN-NĐ-BTC chứ không phải bản gốc năm 2020.
· Điều 13 cho việc nộp hồ sơ khai thuế muộn. Thang theo số ngày, mức tiền cố định. · Điều 16 cho khai sai dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp: 20% số thuế khai thiếu. · Điều 17 cho trốn thuế: từ 1 lần đến 3 lần số tiền thuế trốn.
Ba điều này nằm ở Mục 1 Chương II, mục dành cho người nộp thuế. Mục 2 ngay sau đó, gồm Điều 18, Điều 19 và Điều 19a, là mục phạt ngân hàng thương mại và các bên thứ ba nắm giữ thông tin về bạn. Không áp cho bạn, và đó là chỗ nhiều bài viết tra nhầm.
Ranh giới giữa 20% và 300% nằm trong sổ, không nằm ở ý định
Điều 16 khoản 1 điểm a mô tả hành vi khai sai, kèm một điều kiện: khai sai căn cứ tính thuế dẫn đến thiếu số thuế phải nộp nhưng các nghiệp vụ kinh tế đã được phản ánh đầy đủ trên hệ thống sổ kế toán, hoá đơn, chứng từ hợp pháp.
Điều 17 khoản 1 điểm b mô tả một hành vi trốn thuế: không ghi chép trong sổ kế toán các khoản thu liên quan đến việc xác định số tiền thuế phải nộp, không khai hoặc khai sai dẫn đến thiếu thuế, trừ hành vi đã thuộc Điều 16.
Hai điều mô tả cùng một kết quả là nộp thiếu tiền. Thứ tách chúng ra là khoản thu ấy có nằm trong sổ hay không.
Doanh thu Shopee và TikTok Shop về đủ trong báo cáo của sàn, bạn ghi đủ vào sổ, nhưng lên tờ khai thì lấy nhầm số tiền về ví thay vì số gộp: nghiệp vụ đã được phản ánh, nên đó là khai sai, 20%. Còn một dòng doanh thu không hề xuất hiện trong sổ, ví dụ tiền của một gian hàng thứ hai hay một kênh bán ngoài sàn, thì nó không rơi vào Điều 16 nữa.
Vì sao dễ lấy nhầm số thì ở bài doanh thu Shopee không khớp số kê khai.
Mốc 90 ngày: chỗ nộp muộn biến thành trốn thuế
Nộp tờ khai muộn có thang riêng ở Điều 13, tính theo số ngày quá hạn. Mức in trong nghị định là mức cho tổ chức; hộ kinh doanh áp mức như cá nhân, tức một nửa, theo Điều 7.
| Quá hạn | Tổ chức | Hộ kinh doanh |
|---|---|---|
| 01 đến 05 ngày, có tình tiết giảm nhẹ | cảnh cáo | cảnh cáo |
| 01 đến 30 ngày | 2 đến 5 triệu | 1 đến 2,5 triệu |
| 31 đến 60 ngày | 5 đến 8 triệu | 2,5 đến 4 triệu |
| 61 đến 90 ngày | 8 đến 15 triệu | 4 đến 7,5 triệu |
| trên 90 ngày, xem điều kiện bên dưới | 15 đến 25 triệu | 7,5 đến 12,5 triệu |
Bậc cuối chỉ đúng khi bạn đã nộp đủ cả tiền thuế lẫn tiền chậm nộp trước thời điểm cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra, thanh tra hoặc lập biên bản về hành vi chậm nộp.
Không thoả thì hành vi rời khỏi Điều 13. Điều 17 khoản 1 điểm a xếp vào trốn thuế: không nộp hồ sơ khai thuế, hoặc nộp hồ sơ khai thuế sau 90 ngày kể từ ngày hết hạn.
Ngày thứ 91 không phải một bậc nặng hơn của cùng một thang. Nó là cửa sang thang khác, nơi đơn vị tính đổi từ triệu đồng sang lần số thuế.
⚠️ Phép chia đôi cho hộ kinh doanh chỉ áp cho các điều có mức tiền cố định. Điều 16 và Điều 17 không nằm trong danh sách của Điều 7, vì chúng tính theo phần trăm và theo số lần, nên hộ kinh doanh chịu y như tổ chức.
Mức cụ thể tính từ giữa khung
Nhìn khung 5 đến 8 triệu, bạn nhẩm 5 triệu. Nghị định thì không tính vậy.
Điều 7 quy định mức phạt cụ thể cho một hành vi vi phạm thủ tục thuế là mức trung bình của khung. Có một tình tiết giảm nhẹ thì giảm 10% mức trung bình, có một tình tiết tăng nặng thì tăng 10%. Từ hai tình tiết giảm nhẹ trở lên mới xuống mức tối thiểu; từ hai tình tiết tăng nặng trở lên thì lên mức tối đa.
Với khung 5 đến 8 triệu, điểm xuất phát là 6,5 triệu chứ không phải 5 triệu.
Thang của Điều 17 cũng chạy theo tình tiết chứ không theo số tiền: 1 lần khi có từ một tình tiết giảm nhẹ trở lên, 1,5 lần khi không có tăng nặng cũng không có giảm nhẹ, rồi 2 lần, 2,5 lần, 3 lần theo số tình tiết tăng nặng. Mặc định của một ca trốn thuế không màu mè là 1,5 lần.
Cửa rộng nhất: tự giác trước khi bị phát hiện thì không bị phạt
Điều quan trọng nhất trong bài không nằm ở Điều 16 hay Điều 17.
Điều 9 khoản 3 của cùng nghị định, bản do Nghị định 310/2025 sửa và có hiệu lực từ 16/01/2026, viết rằng không xử phạt vi phạm hành chính về thuế với trường hợp khai sai mà người nộp thuế đã khai bổ sung hồ sơ khai thuế và đã tự giác nộp đủ số tiền thuế phải nộp trước một trong ba thời điểm:
· trước khi cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra, thanh tra thuế tại trụ sở của bạn; · trước khi cơ quan thuế phát hiện mà không qua kiểm tra tại trụ sở; · trước khi cơ quan có thẩm quyền khác phát hiện.
Không phải giảm, không phải hạ khung. Là không phạt.
Cửa này chỉ mở cho khai sai, không mở cho trốn thuế, và nó đóng ngay khi bên kia ra tay trước. Nhận được thông báo mời lên đối chiếu số liệu nghĩa là chuyện đã bắt đầu, nên khoảng thời gian còn lại không dài như cảm giác.
Một vế không mất đi: không bị phạt không có nghĩa là không phải trả tiền chậm nộp.
Cửa hẹp hơn: hạ một ca trốn thuế xuống 20%
Khi hành vi đã bị lập biên bản xác định là trốn thuế thì vẫn còn một đường, ở Điều 16 khoản 1 điểm c. Nhưng nó đòi bốn thứ cùng lúc:
- Người nộp thuế vi phạm hành chính lần đầu về hành vi trốn thuế.
- Đã khai bổ sung.
- Đã nộp đủ số tiền thuế vào ngân sách nhà nước trước thời điểm cơ quan có thẩm quyền ra quyết định xử phạt.
- Cơ quan thuế đã lập biên bản ghi nhận để xác định đây là hành vi khai sai dẫn đến thiếu thuế.
Thiếu một là mất cửa. Và điều kiện thứ tư không nằm trong tay bạn.
Chữ "lần đầu" ở đây là lần đầu về hành vi trốn thuế, không phải lần đầu bị cơ quan thuế gọi lên. Cách đếm thì Điều 8 khoản 5 cho biết: bạn được coi là chưa bị xử phạt nếu trong 06 tháng kể từ ngày chấp hành xong quyết định phạt cảnh cáo, hoặc 01 năm kể từ ngày chấp hành xong quyết định phạt khác, mà không tái phạm.
Tiền chậm nộp là khoản riêng, và đôi khi sàn chịu thay bạn
Điều 16 khoản 2 điểm a Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 đặt mức tiền chậm nộp là 0,03% một ngày tính trên số tiền thuế chậm nộp. Quy ra khoảng 10,95% một năm. Luật giao Chính phủ quy định thời gian tính, và Điều 26 Nghị định 252/2026/NĐ-CP cho biết nó chạy liên tục kể từ ngày tiếp theo liền kề ngày cuối cùng của thời hạn nộp thuế, chứ không phải từ ngày bạn phát hiện. Với một kỳ của năm trước, khoản này thường lớn hơn tiền phạt.
Khoản 1 của cùng điều luật liệt kê các trường hợp phải nộp, trong đó có hai cái chạm thẳng vào người bán sàn: khai bổ sung làm tăng số thuế phải nộp, và bị kiểm tra, thanh tra phát hiện khai thiếu. Tự giác khai lại vẫn phải trả khoản này.
Có một vế đẩy khoản này về phía sàn. Điểm h khoản 1 viết rằng tổ chức thuộc đối tượng khấu trừ, nộp thuế thay cho người nộp thuế mà nộp tiền không đầy đủ, không đúng thời hạn thì chính tổ chức đó có trách nhiệm nộp tiền chậm nộp thay cho người nộp thuế. Sàn khấu trừ của bạn rồi nộp chậm thì phần chậm đó là chuyện của sàn. Muốn dùng được vế này thì phải giữ được chứng từ khấu trừ sàn cấp, cùng bộ giấy dùng khi đòi lại tiền thuế bị trừ thừa.
Hết thời hiệu phạt vẫn còn mười năm truy thu
Đọc phần này theo thứ tự ngược với thứ tự bạn mong.
Quá thời hiệu xử phạt thì đúng là không bị phạt. Nhưng Điều 8 khoản 6 giữ lại phần đắt: vẫn phải nộp đủ tiền thuế truy thu, gồm số thuế thiếu, số thuế trốn và tiền chậm nộp, và cơ quan thuế moi ngược được mười năm kể từ ngày phát hiện hành vi. Người nộp thuế không đăng ký thuế thì không có mốc mười năm nào cả, họ truy thu toàn bộ thời gian trở về trước.
Thời hiệu xử phạt là 02 năm với vi phạm thủ tục thuế và 05 năm với khai sai dẫn đến thiếu thuế cùng trốn thuế chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự. Mốc 05 năm đếm từ ngày tiếp theo ngày cuối cùng của thời hạn nộp hồ sơ khai thuế của kỳ có sai sót.
⛔ Phép đếm đó chỉ chạy khi bạn đã có nộp tờ khai. Hành vi không nộp hồ sơ khai thuế được xếp là vi phạm đang được thực hiện, nên ngày tính thời hiệu là ngày người có thẩm quyền phát hiện ra. Một dòng doanh thu chưa từng khai thì chưa có đồng hồ nào bắt đầu chạy cho bạn, và chờ thêm không làm nó chạy.
Cuộc làm việc dẫn tới những con số này diễn ra thế nào, và mang gì đi, thì ở bài thuế gọi lên giải trình doanh thu sàn.
Việc đầu tiên, trước khi lo tới con số phạt
Mở sổ ra và trả lời đúng một câu: mọi khoản thu qua sàn đã nằm trong đó chưa. Trả lời "rồi" là thang 20%. Trả lời "chưa" là thang tính bằng lần.
Nếu có khoản chưa ghi thì đừng chờ. Khai bổ sung và nộp đủ trước khi cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra hoặc phát hiện ra là cửa duy nhất dẫn tới không bị phạt, và nó đóng vào đúng cái ngày bên kia động tay.